1. PRZECINEK STAWIAMY, BY ODDZIELIĆ ZDANIE PODRZĘDNE OD ZDANIA NADRZĘDNEGO PRZED SPÓJNIKAMI, ZAIMKAMI, PARTYKUŁAMI WPROWADZAJĄCYMI ZDANIE PODRZĘDNE, NP.
aby, acz, aczkolwiek, albowiem, azali, aż, ażeby, bo, boć, bowiem, by, byle, byleby, chociaż, chociażby, choć, choćby, chybaby, chyba że, chyba żeby, co, cokolwiek, czy, czyj, dlaczego, dlatego, dlatego że, dokąd, dokądkolwiek, dopiero, dopiero gdy, dopóki, gdy, gdyby, gdyż, gdzie, gdziekolwiek, ile, ilekolwiek, ilekroć, ile razy, ile że, im, iż, iżby, jak, jakby, jak gdyby, jaki, jakikolwiek, jakkolwiek, jako, jakoby, jako że, jakżeby, jeśli, jeśliby, jeżeli, jeżeliby, kędy, kiedy, kiedykolwiek, kiedyż, kim, kogo, komu, kto, ktokolwiek, którędy, który, ledwie, ledwo, mimo iż, mimo że, na co, niech, nim, odkąd, o ile, po co, po czym, podczas gdy, pomimo iż, pomimo że, ponieważ, póki, przy czym, skąd, skądkolwiek, skoro, tak jak, tylko że, tym bardziej że, w miarę jak, wprzód nim, w razie gdyby, za co, zaledwie, zanim, zwłaszcza gdy, zwłaszcza jeżeli, zwłaszcza kiedy, zwłaszcza że, że, że aż, żeby.

2. ZAWSZE PRZED CZASOWNIKIEM ZAKOŃCZONYM NA -ĄC, -ŁSZY, -WSZY (CZYLI IMIESŁOWEM PRZYSŁÓWKOWYM). 
Wyjątek stanowi wyraz wyjąwszy w znaczeniu oprócz.

Popijając herbatę, czytał gazetę.
Przeczytawszy gazetę, wyszedł z domu.

3. PRZECINKIEM ROZDZIELAMY ZDANIA WSPÓŁRZĘDNE POŁĄCZONE BEZSPÓJNIKOWO, CZĘŚCI ZDANIA POŁĄCZONE BEZSPÓJNIKOWO.
Popijał herbatkę, czytał gazetę.

4. PRZECINEK STAWIAMY PRZED SPÓJNIKAMI:

* PRZECIWSTAWNYMI, NP. a, ale, aliści, inaczej, jednak, jednakże, jedynie, lecz, natomiast, przecież,
raczej, tylko, tylko że, tymczasem, wszakże, zaś, za to; Ja mówię, a on do mnie. Chciałbym, ale nie mogę. Pracował ciężko, tymczasem efektów nie było.

* WYNIKOWYMI, NP. więc, dlatego, toteż, to, zatem, stąd, wobec tego, skutkiem tego, wskutek tego, i

(gdy oznacza więc, toteż), przeto, tedy; Zdałem egzamin, więc byłem wolny. Dotarłem do celu, zatem mogłem odpocząć.

* SYNONIMICZNYMI (WYJAŚNIAJĄCYMI): czyli, to jest, to znaczy, innymi słowy;
Substancja okazała się mieć wzór H2O, czyli to była woda.

5. PRZECINEK STAWIAMY PRZED POWTÓRZONYM SPÓJNIKIEM (JEŚLI PEŁNI IDENTYCZNĄ FUNKCJĘ),
NP. Albo to robisz, albo nie. Ani nie mam na to czasu, ani ochoty.

6. PRZECINEK STAWIAMY PRZED WYRAŻENIAMI, KTÓRE MAJĄ CHARAKTER DOPOWIEDZENIA LUB UWYPUKLAJĄ WCZEŚNIEJSZE TREŚCI, NP.

chyba, ewentualnie, na przykład, nawet, prawdopodobnie, przynajmniej, raczej, taki jak; W księgarni było wiele książek, na przykład atlasy geograficzne, słowniki, encyklopedie. Spotkania będą cykliczne, przynajmniej raz w tygodniu. Widziałem samochód, taki jak nasz.

7. PRZECINEK STAWIAMY PO WYRAZACH OZNACZAJĄCYCH KRZYK (WYKRZYKNIKACH), NP. 

ach, halo, hej, ho, o, oj; Halo, kto mówi? Ach, co za gol! O Boże, co dalej? 

PRZECINKIEM WYDZIELAMY TEŻ FORMY WOŁACZA 

Powiedz mi, Aniu, kto zjadł moje ciasteczko.

8. PODWÓJNY PRZECINEK SŁUŻY DO WYODRĘBNIANIA:

* WYRAZU, GRUPY WYRAZÓW W RAMACH JEDNEGO ZDANIA, NP.
Zimno było wtedy, pamiętam, jak na Syberii. Wydarzyło się to, o ile się nie mylę, rok temu.

* DOPOWIEDZENIA, NP. Lubi muzykę, zwłaszcza poważną, choć ceni również bluesa. Bezustannie
tryumfuje, na przykład w ostatnich mistrzostwach, więc jest już zmęczony sukcesem.

*WTRĄCENIA, NP. bez wątpienia, bynajmniej, doprawdy, istotnie, na odwrót, naturalnie, niestety, niewątpliwie, niezawodnie, oczywiście, odwrotnie, owszem, przeciwnie, rzecz jasna, rzeczywiście, zapewne być może, jak widać, niestety, przypuszczam, rzekłbyś, sądzę, wiadomo, zdaje się.
Jestem przekonany, że nie ma sensu, doprawdy, pomagać mu.

*ZDANIA PODRZĘDNEGO, RÓWNOWAŻNIKA ZDANIA OD ZDANIA NADRZĘDNEGO, NP. Lekcje, na
które jutro pójdę, będą ciekawe. Nie chce z nikim rozmawiać, a z tobą najmniej.(drugi przecinek
zastąpiony jest kropką)

* WYRAŻENIA WPROWADZAJĄCEGO WYJAŚNIENIA I WYLICZENIA, które rozpoczynają się najczęściej od czyli, to jest, to znaczy.

*WYRAZY POZA ZDANIEM, NP. inaczej, innymi słowy, krótko, słowem, ściśle, ściślej, ściśle mówiąc 

MOCNIEJSZYMI ZNAKAMI WYDZIELAJACYMI SĄ ŚREDNIKI, MYŚLNIKI, NAWIASY. 
NIEKIEDY ZAMIAST PRZECINKA MOŻEMY UŻYĆ DWUKROPKA.

Tym razem mi się upiekło – mam niczego nie zauważyła.
Tym razem mi się upiekło, mama niczego nie zauważyła.
Tym razem mi się upiekło: mam niczego nie zauważyła.

CZŁONY WTRĄCONE WYDZIELAMY DWUSTRONNIE PARZYSTYMI ZNAKAMI INTERPUNKCYJNYMI: DWOMA PRZECINKAMI, MYŚLNIKAMI, NAWIASAMI. NIE NALEŻY STOSOWAĆ DWÓCH RÓŻNYCH ZNAKÓW INTERPUNKCYJNYCH NP. MYŚLNIKA I PRZECINKA!
Jan Kochanowski (czołowy reprezentant polskiego renesansu) jest autorem tragedii pt. „Odprawa posłów greckich”.
Jan Kochanowski, czołowy reprezentant polskiego renesansu, jest autorem tragedii pt. „Odprawa posłów greckich”.
Jan Kochanowski – czołowy reprezentant polskiego renesansu – jest autorem tragedii pt. „Odprawa posłów greckich”.

PODOBNIE WYDZIELAMY DOPOWIEDZENIA:
Apelujemy do kierowców, aby jeździli ostrożnie – zwłaszcza w terenie zabudowanym.
Dzięki odkryciu Ameryki na europejskich stołach pojawiło się wiele nowinek kulinarnych, przede wszystkim ziemniaki i kukurydza.

DOPOWIEDZENIA WYDZIELAMY NAWET WTEDY, GDY SĄ WPROWADZANE PRZEZ ANTYPRZECINKOWCE NP.: 
Złapaliśmy gumę między Gdynią a Wejherowem, i to w samym środku nocy.
Planował zjeść wszystko sam, lub raczej miał taką nadzieję.

9. W ZDANIU POJEDYNCZYM PRZECINKAMI ODDZIELAMY SZEREGI – WYRAZY LUB GRUPY WYRAZÓW ODPOWIADAJĄCE NA TO SAMO PYTANIE. WYLICZENIA POPRZEDZAMY DWUKROPKIEM.
Na skwerze, w zaułkach ulic, w bramach stały grupki młodych ludzi.
To była miła, sympatyczna wycieczka.
Do garnka wrzuciła mięso, cebulę, paprykę i korniszony.
Do garnka wrzuciła warzywa: pomidory, ogórki, kalafiory.

UWAGA: JEŚLI OKREŚLENIA POPRZEDAJĄCE RZECZOWNIK OKREŚLAJĄ GO POD KĄTEM INNEGO KRYTERIUM, NIE TWORZĄ SZEREGU I NIE ODDZIELAMY ICH PRZECINKAMI.
Miała na sobie obcisłą białą bawełnianą sukienkę. 
Odnalazł dziadka w prawym górnym rogu fotografii.
Spotkajmy się w piątek w moim domu.
Zaczniemy w sobotę o dziesiątej rano.